Başkasının kendi banka hesabını, kartını veya ödeme hesabını kullanmasına izin veren kişinin ceza sorumluluğu uzun süredir yalnız “para hesabımdan geçti” cümlesiyle çözülemeyen bir konu. Dolandırıcılığa iştirak için kişinin suçun işlenişine hangi bilgi ve iradeyle katkı sunduğu önem taşır. Hesap sahibinin dolandırıcılık planını bilip bilmediği, ne karşılığında hesabı verdiği, hesaba gelen paralar üzerinde nasıl tasarruf ettiği ve diğer faillerle iletişimi dosyanın merkezindedir.
31 Temmuz 2026’da yayımlanan 7589 sayılı Kanun bu alanda özel bir indirim hükmü getirdi. Dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçuna iştirakin; haksız menfaat sağlamak amacıyla banka hesabı, kart veya benzeri ödeme aracının ya da hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi ve araçları başkasına vermekten ibaret kalması hâlinde verilecek cezanın yarı oranında indirilmesi öngörüldü. Hüküm yalnız klasik banka IBAN’ını değil, ödeme hizmeti sağlayıcıları ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki hesapları da kapsayabilecek şekilde düzenlendi.
Bu değişiklik “IBAN’ını kullandıran herkes artık ceza almaz” anlamına gelmiyor. Aksine düzenleme, suç iştirakinin varlığını kabul eden fakat katkının sınırlı kaldığı belirli durumlarda cezada indirim öngörüyor. Kişinin dolandırıcılıktan habersiz olduğunu savunduğu dosyada ise temel tartışma yine kast ve iştirak iradesidir. Savunmanın yalnız “hesabı arkadaşa verdim” düzeyinde kalması çoğu dosyada yeterli olmayabilir.
Banka hareketlerinin kronolojisi bu tür dosyalarda çok önemlidir. Paranın hesaba girişinden hemen sonra farklı hesaplara aktarılması, nakit çekilmesi, komisyon alınması, hesabın internet bankacılığı şifresinin paylaşılması veya SIM kartın teslim edilmesi gibi olgular ayrı ayrı incelenir. Telefon incelemeleri, mesajlaşmalar, IP kayıtları, ATM kamera görüntüleri ve diğer şüphelilerle bağlantı da kişinin rolünü gösterebilir.
Yeni indirim hükmünün uygulanıp uygulanmayacağı, suç tarihi ve lehe kanun kuralları da gözetilerek somut dosyada değerlendirilmelidir. Bu nedenle 2026 öncesi hazırlanmış “IBAN mağdurları” içerikleri güncel kanun metnini yansıtmıyor olabilir.
Kaynak: 12. Yargı Paketi – TBMM Genel Kurulu · 7589 sayılı Kanun – Adalet Bakanlığı